Serce Jezusa - Najlepsze z Miejsc

Serce Jezusa

Enc. „Haurietis aquas" na początku czwartej części poucza, że kult Serca Bożego jest w zasadzie kultem Słowa Wcielonego i kultem miłości. Kult ten nie był nigdy obcy Kościołowi. W pierwszych wiekach łączył się on ze czcią dla ran Zbawiciela świata i dla Jego męki. Podstawowe idee kultu Serca Bożego znajdujemy już u Ojców Kościoła. Trzeba pamiętać o tym, że nie należy u nich szukać gotowych traktatów o Sercu Jezusowym[24]. Mniej więcej od XII do XVI w. spotykamy się z przejściem od kultu ran Zbawiciela, szczególnie rany Jego boku, do kultu Najśw. Serca Jezusowego[25].

Wybitną rolę w rozkrzewieniu nabożeństwa do Najśw. Serca Jezusowego odegrała św. Małgorzata Maria Alacoque i objawienia w Paray-le-Monial. Nie możemy jednak zapominać o innych postaciach XVI i XVII w., które również w znacznej mierze przyczyniły się do rozkwitu tego nabożeństwa. Przypomnijmy więc chociaż pokrótce nie tylko zasługi i wysiłki św. Małgorzaty Marii, lecz także św. Franciszka Salezego, kardynała Berulle, św. Jana Eudesa i bł. Klaudiusza Colombiere.

Św. Franciszek Salezy (1567—1622) r.) razem ze św. Joanną Franciszką Chantal założył Zakon Wizytek, gdzie już od początku miały dominować cnoty Serca Jezusowego. Miłość w nabożeństwie do Serca Jezusowego, to przede wszystkim miłość, jaką sam Chrystus żywi do Ojca niebieskiego. Św. Franciszek Salezy pragnie, aby serca nasze zdążały ku Ojcu niebieskiemu przez zjednoczenie z Chrystusem. Jako współzałożyciel wizytek, które wydały św. Małgorzatę Marię, stał się ojcem Paray-le-Monial[26].

Kardynał Berulle (1575—1629 r.) zwracał uwagę na głębię życia wewnętrznego Zbawiciela, którą to głębię wyraża symbol Serca Jezusowego[27].

Duże zasługi w odniesieniu do publicznego kultu Najśw. Serca Jezusowego, a także Serca Matki Bożej, posiada św. Jan Eudes (1601—1680 r.). W 1623 r. wstąpił on do oratorianów. Po 20 latach pobytu w zgromadzeniu wystąpił z niego i sam założył nowe zgromadzenie zakonne pod nazwą „Congregatio Jesu et Mariae". Specjalne zadanie apostolskie św. Jana Eudesa i jego zgromadzenia polegało na propagowaniu liturgicznego kultu Serca Jezusowego i Serca Maryi, które łączył ze sobą. Nie można dokładnie powiedzieć, od jakiego czasu zaczął zajmować się kultem Serca Jezusowego i kultem Serca Maryi. Jedno jest pewne, że jeszcze w czasie pobytu w zgromadzeniu oratorianów miał już pod tym względem skrystalizowane idee[28].



Przytoczmy kilka wyjątków na ten temat: „Zgromadzenia Jezusa i Maryi — pisze św. Jan Eudes — jest całkowicie oddane i poświęcone temu Boskiemu Sercu i jedną z głównych racji, dla której zostało ono założone było to, by szczególnie czcić to Najśw. Serce, by je otaczać pietyzmem jako pierwszego i głównego swego patrona i jako regułę oraz wzór dla siebie, by starać się dostosować doń pragnienia i uczucia swych serc... Powiem wam, że nie powinniśmy rozłączać tego, co Bóg tak doskonale złączył. Jezus i Maryja są tak ściśle ze sobą związani, że kto widzi Jezusa, widzi Maryję, a kto kocha Jezusa, kocha Maryję; kto ma nabożeństwo do Jezusa, ma nabożeństwo i do Maryi... Te dwa Serca Jezusa i Maryi są tak ściśle ze sobą złączone, że Serce Jezusa jest początkiem Serca Maryi, jak Stwórca jest początkiem stworzenia. Serce zaś Maryi jest początkiem Serca Jezusa, jak matka jest początkiem serca swego dziecka"...

Papież Pius X nazywa św. Jana Eudesa w dekrecie beatyfikacyjnym ojcem publicznego kultu Najśw. Serca Jezusowego. Nazywa go też nauczycielem w zakresie tego kultu, gdyż św. Jan Eudes ułożył formularz mszalny i bre­wiarzowy o Najśw. Sercu Jezusowym. Wreszcie Pius X nadaje mu chwalebny tytuł apostoła Serca Jezusowego, gdyż sam żywił gorące nabożeństwo do Serca Bożego i nie szczędził wysiłków, by wszędzie to nabożeństwo rozkrzewiać[29].

Wspomnieliśmy już, że podstawy kultu Serca Bożego nie opierają się wcale na objawieniach prywatnych w Paray-le-Monial. Natomiast przyznać trzeba, że jeśli chodzi

O rozwój kultu Najśw. Serca i impuls do jego rozszerzenia, to objawienia prywatne w Paray-le-Monial mają ogromne znaczenie.

Św. Małgorzata Maria Alacoque (1647—1690 r.) mając 24 lata wstąpiła do zakonu wizytek w Paray-le-Monial. W nadprzyrodzonych wizjach ukazał się jej Zbawiciel świata około 70 razy. Objawił jej swe Boskie Serce i wielkość Jego miłości ku rodzajowi ludzkiemu[30].

Dnia 27 grudnia 1673 r. Chrystus ukazuje się św. Małgorzacie Marii we wspaniałej wizji i mówi do niej:

„Moje Boskie Serce gorzeje tak wielką miłością ku ludziom, że już nie może powstrzymać w sobie płomieni tej gorejącej miłości. Musi je rozlać za twoim pośrednictwem

i ukazać się ludziom, by ich ubogacić skarbami, które ci odsłaniam...".

Dnia 16 czerwca 1675 r., kiedy św. Małgorzata Maria klęczała przed Najśw. Sakramentem Ołtarza, ukazał się jej Zbawiciel i powiedział: „Oto 'Serce, które tak bardzo umiłowało ludzi, że niczego nie szczędziło..."

Chrystus domagał się od św. Małgorzaty Marii wynagradzania za niewdzięczność, jakiej doznaje w Najśw. Sakramencie Ołtarza, oraz spowodowania ustanowienia osobnego święta ku czci Jego Boskiego Serca. Objawienie w Paray-le-Monial jest największym z wszystkich objawień prywatnych. Jest to najbogatszy snop nadprzyrodzonego światła, jaki padł na Kościół od czasów zesłania Ducha Św. Kult propagowany przez św. Małgorzatę Marię obejmuje całego Jezusa i Jego miłość, której Serce jest symbolem. Przypomnienie światu o miłości Jezusa jest jakby nowym oddaniem się Zbawiciela skołatanym sercom[31].

Dopełnieniem apostolstwa św. Małgorzaty Marii Alacoque jest działalność jej kierownika duchownego, bł. Klaudiusza Colombiere (1641—1682 r.) i Towarzystwa Jezusowego, które odegrało i nadal spełnia ogromną rolę w krzewieniu kultu i nabożeństwa do Najśw. Serca Jezusowego. Spośród dzieł Towarzystwa Jezusowego zasługuje na szczególne uwzględnienie „Apostolstwo Modlitwy". Idee tego dzieła rzucił ks. Franciszek Gautrelet. Ks. Henryk Ramiere przejął jego myśli i stał się najwybitniejszym propagatorem „Apostolstwa Modlitwy". „Posłaniec Serca Jezusowego" jest organem tego dzieła. Przed drugą wojną światową wychodził on w 44 językach[32]. Papież Pius XII we wspomnianej już enc. „Haurietis aquas" poświęcił wzmiankę „Apostolstwu Modlitwy" i jego działalności.

Wybitną rolę w dziedzinie kultu i rozszerzenia nabożeństwa do Najśw. Serca Jezusowego odegrała Polska. Chodzi tu mianowicie o „Memoriał biskupów polskich" do papieża Klemensa XIII z 1765 r. W memoriale swoim występują biskupi z prośbą o przyznanie ich diecezjom jednolitego formularza brewiarzowego i mszalnego o Sercu Jezusowym. Dokument ten ma pierwszorzędne znaczenie w dziejach liturgii i dlatego nie wystarczy mu poświęcenie tylko kilku zdań. Jest to doskonały traktat o kulcie Najśw. Serca Jezusowego. Zawiera treść, która nie straciła swej aktualności. Żadna poważniejsza rozprawa na temat kultu czy liturgii Serca Jezusowego nie pomija tego memoriału.

Memoriał wyjaśnia podstawy kultu, jego początki i rozwój. Dogmatyczną część memoriału zaczerpnęli biskupi polscy ze znanej książki ojca Gallifet pt. „De cultu sacrosancti Cordis Domini nostri Jesu Christi". W nabożeństwie do Najśw. Serca głównym przedmiotem — wyjaśniają biskupi —jest osoba Słowa Wcielonego. Szczególniejszą przyczyną skłaniającą do tego kultu jest miłość Boga ku rodzajowi ludzkiemu i boleść Serca Jezusowego z powodu zniewag i niewdzięczności, jakiej doznaje w Najśw. Sakramencie Ołtarza. W chwili redagowania memoriału nabożeństwo do Serca Jezusowego było już rozpowszechnione. Istniało wtedy przynajmniej 1090 bractw Najśw. Serca Jezusowego. Także w samym Rzymie, a więc pod okiem Stolicy Apostolskiej, było również Arcybractwo Rzymskie pod wezwaniem Najśw. Serca Jezusowego. Wielu biskupów, w granicach swoich diecezji, udzieliło dla tego kultu aprobaty. Także wiele zakonów pielęgnowało już u siebie nabożeństwo do Najśw. Serca Jezusowego. Biskupi wyrażają zdanie, że przytoczone racje są wystarczające, aby prosić o przywilej dla całego Kościoła. Jednakże celem szybszego załatwienia sprawy, proszą tylko o przywilej formularza brewiarzowego i mszalnego dla Polski i dla Arcybractwa Rzymskiego Najśw. Serca Jezusowego. Św. Kongregacja Obrzędów wyraziła w odniesieniu do prośby zgodę dnia 26. I. 1765 r. Papież Klemens XIII potwierdził ten dekret, przez co Polska i wspomniane arcybractwo otrzymało przywilej święta ku czci Serca Bożego z własnym formularzem mszalnym i brewiarzowym.

W 1856 r. papież Pius IX rozciągnął święto Serca Jezusowego na cały Kościół Katolicki. Pius IX nawiązał jednak wtedy do decyzji Klemensa XIII w odniesieniu do „Memoriału biskupów polskich". I tu właśnie dochodzimy do sedna sprawy. W tym bowiem miejscu okazuje się dopiero rola, jaką spełnił memoriał w sprawie rozciągnięcia omawianego święta na cały Kościół[33]. W 1965 r. przypadła 200-letnia rocznica ustanowienia liturgicznego święta na cześć Serca Jezusowego. Z tej okazji Paweł VI wydał list apostolski „Investigabiles divitias Christi", o którym już wspomnieliśmy.

W dniu 25 maja 1965 r. Paweł VI wystosowuje list do przełożonego generalnego Henryka Systermansa i 5 innych generałów zgromadzeń zakonnych. W liście tym Paweł VI gorąco zachęca do propagowania kultu Serca Jezusowego i znowu oświadcza, że jest to kult, który stanowi jak najbardziej pewną i autentyczną formę pobożności:

„... ut in commemorata Epistula mentem aperuimus Nostram, maximopere cupimus, ut cultus SS. Cordis... cotidie magis refloreat, et ab omnibus existimetur veluti egregia probandaque verae pietatis forma... putamus, ut scilicet vos, sacrae vocationi sponte susceptae obsecuti, amorem erga SS. Cor Iesu magis magisque diffundatis, atque verbo et exemplo omnibus probetis, sive expectatam mentium morumque renovationem, sive maiorem institutorum, quae in Ecclesia sunt, efficientiam atque vigorem — sicut ab Oecumenico Concilio Vaticano II postulatur — illinc afflatum et impulsum oportere suscipiant maximum".

Formularz wotywy „Cogitationes Cordis eius" jest już 14. z kolei formularzem mszalnym, co świadczy o ciągłych zainteresowaniach i poszukiwaniach Kościoła w zakresie liturgii Serca Jezusowego[34]. Pierwszy formularz Mszy św. wotywnej ułożyła wizytka Joanna Magdalena Joly. Introit tego formularza zaczynał się od słów „Gaudeamus omnes in Domino". Po raz pierwszy odprawiono Mszę św. według tego formularza w Dijon w 1689 roku[35]. Warto zwrócić uwagę na dobór dzisiejszej lekcji we Mszy św. o Najśw. Sercu Jezusowym[36]. Św. Paweł we fragmencie listu do Efezjan (3, 8—19) mówi o niepojętych owocach odkupie­nia. W tajemnicy Chrystusowej ukryte są niewyczerpane bogactwa prawdy i łaski. O głębinach tej tajemnicy nie wiedzieli nawet aniołowie. Dowiedzieli się o niej dopiero z cudów, które Bóg działa w Kościele. Św. Paweł jak gdyby w duchu rzuca się na kolana i rozpamiętuje wzruszający tytuł Ojca niebieskiego, od którego wszystko pochodzi na niebie i na ziemi.

Tajemnice Boże ukryte w Sercu Jezusowym przeznaczone są dla nas. W duszpasterstwie chodzi więc o to, aby ukazywać obiektywne skarby Serca Bożego i ich pożytek dla serca ludzkiego. Sobór Watykański II według zamiarów Jana XXIII nie miał — i faktycznie nie definiował nowych prawd dogmatycznych! Sobór zajął się adaptacją odwiecznych, niezmiennych prawd do życia współczesnego, do dzisiejszych warunków i mentalności współczesnego człowieka. Soborowe aggiornamento stanęło przed nowymi problemami współczesnego świata. Człowiek dzisiejszy przechodzi nieraz wobec miłości Boga zupełnie obojętnie, ponieważ nie zna tej miłości i jej skarbów. Dlaczego jej nie zna? Bo my kapłani za mało o niej mówimy i piszemy, a przede wszystkim za mało ją sami realizujemy w naszym własnym życiu. Nie ukazujemy miłości Bożej objawionej w Ewangelii i żyjącej wśród nas przede wszystkim w Eucharystii. Serce człowieka nie żyje w atmosferze miłości i wskutek tego gnieżdżą się w nim egoizm, pycha i niska interesowność. Wszystko to jest konsekwencją braku miłości[37].

„Profunditas" lekcji ze Mszy św. „Cogitatiońes Cordis eius" musi być w przystępny sposób ukazywana czcicielom Serca Jezusowego. Stanie się to jednak dopiero wtedy, gdy najpierw kapłani przeżywać będą w swoich sercach niewyczerpane bogactwa, o których pisze św. Paweł. Potem dopiero mogą skutecznie mówić innym o miłości Serca Jezusowego.

Pod koniec czwartej części encykliki „Haurietis aquas" Pius XII poucza, że celem kultu Najśw. Serca Jezusowego ma być stale wzrastająca miłość Boga i bliźniego.

Nie wolno kultu Serca Jezusowego utożsamiać z różnymi praktykami pobożności, które Kościół zatwierdza i pochwala, lecz ich nie nakazuje. Są one dobre, ale muszą mieć odpowiednie proporcje i nie mogą nigdy zasłaniać natury i istoty kultu. Chodzi tu o takie praktyki jak: nowenna pierwszych piątków miesiąca, nabożeństwo czerwcowe, godzina św., litania i godzinki do Serca Bożego, intronizacja i inne. O niektórych praktykach nabożeństwa do Najśw. Serca Jezusowego mówi papież Pius XI w enc. „Miserentissimus Redemptor":

„Spośród praktyk, związanych ściślej ze czcią Najśw. Serca, wybija się pobożna praktyka poświęcenia Sercu Jezusa samych siebie i wszystkiego, co posiadamy, a co zawdzięczamy odwiecznej miłości Boga... należy dołączyć jeszcze inny hołd, o którym, Czcigodni Bracia, pragniemy z wami pomówić obszerniej: należy dołączyć obowiązek godnego zadośćuczynienia czyli wynagradzania Najśw. Sercu Jezusowemu. Albowiem, jeśli poświęcenie się ma na celu głównie i przede wszystkim odwzajemnienie się Stwórcy miłością za miłość, wynika stąd, że należy się zadośćuczynienie tej samej odwiecznej miłości za krzywdy, wyrządzone jej bądź przez niedbalstwo i zapomnienie... Dla zmazania tych win, wśród wielu środków (Jezus wskazał św. Małgorzacie Marii) dwa jako sobie najmilsze: aby ludzie w zamiarze ekspiacji przyjmowali tzw. Komunię wynagradzającą i aby przez całą godzinę oddawali się modlitwie i błaganiu, co słusznie nazwano godziną św. Te pobożne ćwiczenia Kościół nie tylko zatwierdził, lecz obdarzył także nader obfitymi łaskami".

 

O. Mateo Crawley-Boevey SSCC

Msza po dawnemu...

Tradycja zanegowana

Dekalog

Mszalik

Mity i prawda

Zamów Nova et Vetera

Nasze rekolekcje

rekolekcje

Libri Selecti

Libri Selecti

Summa liturgiae

O nas

Czas na przywrócić prawdziwego ducha łacińskiej cywilizacji i polskości! Koniec bierności, czas zatrzymać i odeprzeć wrogów Kościoła, cywilizacji i polskości! Czas się podnieść i wyjść odważnie naprzeciw wrogom…
Czytaj dalej >>>

Potrzebujemy pomocy



Newsletter

Po zapisaniu się do Newslettera otrzymasz od nas 3 prezenty:
1) 15 tekstów liturgicznych, modlitw i pieśni (łac. i pol.)
2) encyklikę Piusa X "Pascendi dominici gregis"
3) encyklikę Benedykta XVI "Deus caritas est".

Czytelnia

Wyszukaj na stronie

Newsletter

To co najważniejsze prześlemy na Twój e-mail!